Domowe leczenie tlenem przy niewydolności oddechowej

Artykuł sponsorowany

Zbyt niska zawartość tlenu we krwi jest bardzo niebezpieczna dla naszego zdrowia i życia — już po 5 minutach przerwy w jego dostarczaniu w mózgu zachodzą nieodwracalne zmiany. Utrzymujące się dłużej niskie ciśnienie tlenu we krwi jest także przyczyną przewlekłej niewydolności oddechowej — choroby, która lekceważona będzie bardzo niebezpieczna. Na szczęście można z nią walczyć dzięki tlenoterapii. I to nawet w warunkach domowych.

Czym jest tlenoterapia?

Pod tym terminem kryje się po prostu dostarczanie do organizmu powietrza o zwiększonej zawartości. Stosuje się ją przede wszystkim w przypadku stwierdzenia niewydolności oddechowej (czego oznaką jest m.in. spadek parcjalnego ciśnienia tlenu we krwi <60 mmHg przy jednoczesnym wzroście ciśnienia parcjalnego dwutlenku węgla >45 mmHg).

Wyróżnia się dwa rodzaje tlenoterapii:

• Bierną — stosowaną, gdy pacjent jest w stanie oddychać samodzielnie. W jej przypadku tlen dostarcza się z wykorzystaniem maski lub specjalnych wąsów tlenowych.
• Czynną — prowadzoną u chorych, których proces oddychania musi być wspomagany, np. przez respirator.

Długość leczenia tlenem jest w dużej mierze zależna od danego pacjenta. Przyjmuje się jednak, że skuteczna tlenoterapia powinna trwać ok. 15 godzin na dobę (wliczając w to nocny sen).

Do zalet tlenoterapii zaliczane są:

• zwiększenie stężenia tlenu we krwi,
• poprawę koncentracji i samopoczucia,
• poprawę wydolności fizycznej,
• lepsze dotlenienie narządów wewnętrznych (co usprawnia ich pracę),
• zwiększenie odporności organizmu,
• łagodzenie stanów zapalnych, zaburzeń snu, osłabienia, bólów i zawrotów głowy.

Wskazania i przeciwwskazania domowego leczenia tlenem

Obecnie tlenoterapia może być z powodzeniem prowadzona w domu, dzięki zastosowaniu urządzenia zwanego koncentratorem tlenu. Domowe leczenie tlenem (dlt) może być prowadzone w przypadku pacjentów z:

• niewydolnością oddechową,
• przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POCHP),
• mukowiscydozą,
• astmą oskrzelową,
• hipoksją,
• schorzeniami serca i układu krwionośnego,
• chorobami nowotworowymi,
• zaburzeniami snu i koncentracji,
• schorzeniami narządów ruchu (przyspiesza gojenie ran),
• alergiami, migrenami i ogólnym stanem osłabienia/wyczerpania,
• zaburzeniami geriatrycznymi,
• rdzeniowym zanikiem mięśni.

Z domowego leczenia tlenem należy zrezygnować w przypadku:

• noworodków (w przypadku stężenia tlenu >40% może dojść do uszkodzenia soczewek oczu lub oślepnięcia),
• ciąży,
• epilepsji (zwiększone dawki tlenu mogą wywoływać i nasilać ataki),
• napadów choroby wieńcowej (w okresach zaostrzenia),
• nagłych infekcji i ataków alergicznych,
• nagłych napadów migreny,
• napadów osłabienia oddechowego,
• okresów zwiększonego nadciśnienia,
• terapii immunosupresyjnych po transplantacjach,
• zatruć substancjami upośledzającymi oddychanie.

Więcej na temat tlenoterapii w warunkach domowych znajdziesz tutaj.

Jak działa koncentrator tlenowy?

Urządzenia te pobierają powietrze i dzięki szeregowi filtrów przekazują pacjentowi (przez rurkę połączoną z maską lub kaniulą nosową) mieszankę o zwiększonej zawartości tlenu (nawet do 90%). Koncentratory są wyposażone także w wymiennik ciepła, pozwalający ogrzać dostarczany tlen do 37 °C oraz nawilżacz, zwiększający jego wilgotność do 100% — bez nich mieszanka byłaby zbyt zimna i sucha dla ludzkiego organizmu.

Koncentratory tlenu mogą być przenośne lub stacjonarne. Te pierwsze cechują się małymi rozmiarami i mogą być z powodzeniem wykorzystywane także poza domem, np. w podróży. Koncentratory stacjonarne są natomiast znacznie bardziej wydajne i sprawdzają się idealnie w przypadku osób spędzających dużo czasu w domu.

Czym cechuje się dobry koncentrator? Zalety takiego urządzenia to przede wszystkim:

• czytelny panel sterowania,
• regulacja przepływu tlenu,
• regulacja czasu pracy,
• licznik przepracowanych godzin,
• ergonomiczny kształt,
• łatwa wymiana filtrów,
• cicha praca,
• wyposażenie dodatkowe — czujnik stężenia, nebulizator, pilot sterowania zdalnego, pulsoksymetr.

O czym pamiętać podczas domowego leczenia tlenem?

Przede wszystkim należy ściśle przestrzegać zaleceń lekarza prowadzącego — zarówno dotyczących stężenia, jak i czasu trwania poszczególnych sesji tlenoterapii. Trzeba bowiem mieć świadomość, że zbyt duża ilość tlenu jest równie szkodliwa, co jego niedobór. Przykładowo tlen o koncentracji 100% staje się toksyczny po 6 godzinach stosowania, a po 24-48 godzinach prowadzi do nieodwracalnych uszkodzeń płuc. Tlen o stężeniu >40% jest więc stosowany tylko w szczególnych przypadkach — większość tlenoterapii przeprowadza się ze stężeniem 40-50% i mogą trwać kilka tygodni. Należy także pamiętać, aby wykorzystywać wyłącznie tlen medyczny z atestem.

Podsumowanie

Domowa terapia tlenem może się okazać zbawienna dla osób z różnymi dolegliwościami. Tlen o odpowiednim stężeniu nie tylko pomaga zwalczać skutki niedotlenienia organizmu, ale też poprawia samopoczucie i ogólny stan zdrowia. Należy jednak pamiętać, aby swoją domową terapię tlenem prowadzić pod nadzorem lekarza specjalisty.