Przewlekła choroba bliskiego członka rodziny wiąże się – oprócz codziennego podawania leków czy pielęgnacji – również z koniecznością zapewnienia mu komfortu leżenia. Nie chodzi wówczas jedynie o wygodę, ale przede wszystkim – zapobieganie groźnym dla zdrowia odleżynom, czyli bolesnym zmianom skórnym. Odpowiednia profilaktyka polega przede wszystkim na zakupie właściwie dobranego materaca przeciwodleżynowego. To właśnie on, w połączeniu z regularną zmianą pozycji chorego i właściwą pielęgnacją skóry, może istotnie zmniejszyć ryzyko powstawania odleżyn oraz poprawić komfort codziennej opieki.
Dlaczego powstają odleżyny?
Mechanizm ich powstawania jest prosty. Gdy ciało przez dłuższy czas naciska na jeden punkt – najczęściej pięty, biodra, okolice kości krzyżowej, łopatki czy kość ogonową – dochodzi do ucisku naczyń krwionośnych. Ograniczony przepływ krwi prowadzi do uboższego zaopatrzenia tkanek w krew oraz tlen, a w konsekwencji – do ich uszkodzenia. Ryzyko odleżyn jest szczególnie wysokie u osób starszych, bardzo szczupłych oraz przewlekle unieruchomionych np. po udarze czy urazach biodra. Dodatkowym czynnikiem sprzyjającym powstawaniu ran jest wilgoć wywołana potem lub nietrzymaniem moczu.
Jak zapobiegać odleżynom?
Profilaktyka odleżyn nie jest trudna, ale wymaga regularności. Obejmuje:
- regularną zmianę pozycji pacjenta z częstotliwością dostosowaną do jego stanu zdrowia i poziomu ryzyka powstania odleżyn,
- codzienną kontrolę skóry, zwłaszcza w miejscach najbardziej narażonych na ucisk,
- utrzymywanie skóry w czystości i jej odpowiednie nawilżenie,
- właściwie zbilansowaną dietę bogatą w białko oraz witaminy wspomagające regenerację,
- unikanie zagnieceń pościeli i zbyt ciasnej odzieży.
Najlepsze efekty daje jednak połączenie tych działań z odpowiednio dobranym materacem antyodleżynowym, który zmniejsza nacisk na najbardziej obciążone miejsca, zapewniając jednocześnie choremu maksymalny komfort.
Jaki materac antyodleżynowy wybrać?
Na rynku dostępnych jest wiele rozwiązań, jeśli chodzi o wspomniane materace – od prostych wariantów piankowych po zaawansowane modele zmiennociśnieniowe. W warunkach domowych bardzo dobrze sprawdzają się wierzchnie materace przeciwodleżynowe. Układa się je na standardowym materacu, co pozwala uniknąć kosztownego zakupu łóżka rehabilitacyjnego. Jednocześnie są to produkty bardzo skuteczne w codziennej profilaktyce.
Na co zwrócić uwagę?
Pierwsze pytanie, jakie warto sobie zadać przy wyborze materaca, dotyczy wagi pacjenta – to ona w dużej mierze decyduje, który model będzie skuteczny. Część produktów jest dwustronna – jedna strona przeznaczona jest dla osób ważących do około 80 kilogramów, druga nawet do 130 kilogramów. Nie bez znaczenia pozostaje też grubość wypełnienia. Trzycentymetrowe lub czterocentymetrowe modele sprawdzają się przy niższym ryzyku powstawania odleżyn, natomiast grubsze, sięgające około sześciu centymetrów, zapewniają lepsze odciążenie osobom wymagającym intensywniejszej opieki.
Jednym z bardziej popularnych rozwiązań są materace antyodleżynowe wykonane z pianek termoelastycznych, które dopasowują się do kształtu ciała pod wpływem temperatury i dzięki temu równomiernie rozkładają nacisk. Dobrze zwrócić uwagę także na przewiewność materiału oraz możliwość prania lub dezynfekcji pokrowca w wysokiej temperaturze, bo to znacznie ułatwia utrzymanie odpowiedniej higieny na co dzień.
Warto jednak pamiętać, że sam materac to jednak nie wszystko – nawet najlepszy model na odleżyny nie zastąpi regularnej zmiany pozycji pacjenta ani właściwej pielęgnacji skóry.
Kto powinien korzystać z materaca na odleżyny?
Choć najczęściej kojarzy się on z opieką nad seniorami, to materac na odleżyny sprawdzi się również u:
- pacjentów po zabiegach ortopedycznych,
- osób z chorobami neurologicznymi ograniczającymi samodzielne poruszanie się
- oraz dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością ruchową.
Takie rozwiązania są standardowym wyposażeniem szpitali, zakładów opiekuńczo-leczniczych i domów pomocy społecznej. Wybierając materac rehabilitacyjny lub przeciwodleżynowy, warto przede wszystkim unikać przypadkowych produktów i postawić na modele producentów specjalizujących się w sprzęcie medycznym oraz rehabilitacyjnym. Dzięki temu łatwiej dobrać rozwiązanie odpowiednie do masy ciała pacjenta, rodzaju łóżka oraz stopnia zagrożenia powstawaniem odleżyn.
Najczęściej zadawane pytania
1. Czy materac przeciwodleżynowy pasuje do zwykłego łóżka?
Tak. Większość modeli ma standardowe wymiary, np. 80 × 200 cm lub 90 × 200 cm, dlatego można je bez problemu stosować na klasycznych łóżkach domowych.
2. Jak długo osoba leżąca powinna korzystać z materaca na odleżyny?
Osoba z ograniczoną mobilnością powinna korzystać z materaca przeciwodleżynowego tak długo, jak długo istnieje ryzyko powstawania odleżyn. Czas stosowania zależy od indywidualnego stanu zdrowia i poziomu samodzielności pacjenta.
3. Czy materac pomoże, jeśli odleżyny już się pojawiły?
Materac przeciwodleżynowy może być elementem postępowania u osoby, u której wystąpiły już odleżyny, ponieważ pomaga ograniczyć ucisk na zagrożone obszary. W przypadku istniejących zmian konieczna jest jednak odpowiednia ocena ich stopnia i wdrożenie leczenia zaleconego przez personel medyczny.
4. Czy materace antyodleżynowe są odpowiednie dla dzieci?
Tak. W sprzedaży dostępne są modele przeznaczone także dla dzieci oraz osób o niższej masie ciała. Dzięki temu można je dopasować do indywidualnych potrzeb pacjenta.
Źródło: Scanrehab.pl
Artykuł sponsorowany
