Kiedy słyszymy o zanieczyszczonym środowisku zazwyczaj na myśl przychodzą nam toksyny spotykane na ulicach wielkich miast, jak smog i spaliny. Nie zastanawiamy się nawet, że powietrze, którym oddychamy w domu też może być szkodliwe.
Toksyny jakimi sami traktujemy własny dom, kuchnię, łazienkę, etc. to środki czyszczące. „Czystość”, „świeżość”, „nieskazitelność” – to znane chyba nam wszystkim terminy używane przez producentów środków czystości. Takie etykiety sprawiają, że kupując i używając tych produktów, mamy wrażenie, że dom staje się czysty i przyjazny dla domowników, w rzeczywistości jednak jest wręcz przeciwnie.
Lotne związki organiczne
Lotne związki organiczne (LZO) to toksyczne opary emitowane przez ciała stałe oraz płyny, są niezwykle powszechne w produktach gospodarstwa domowego Środki czyszczące, dezynfekujące, odświeżacze powietrza, kleje i aerozole to tylko kilka przykładowych grup produktów, które zawierają duże ilości LZO.
Większość z lotnych związków organicznych uznawana jest za niebezpieczne i może powodować wiele nieprzyjemnych dolegliwości, od podrażnienia oczu i gardła po uszkodzenia wątroby, nerek i układu nerwowego, a nawet nowotwór. Mimo tego, używanie ich do produkcji wielu środków domowego użytku jest legalne.
Co najgorsze, jeśli używasz tych substancji w swoim domu, Twój kontakt z nimi nie ogranicza się tylko do czasu, w którym faktycznie sprzątasz. Te szkodliwe związki nie ulatniają się od razu, lecz zostają w powietrzu jeszcze długo po użyciu.
Naturalne Alternatywy
Na szczęście dla nas, natura zapewnia wiele naturalnych opcji czyszczących, które nie są toksyczne, ani kancerogenne. W dodatku, wiele z nich jest tańszych niż konwencjonalne produkty sklepowe.
Naturalne przepisy czyszczące: główne składniki
Większość z poniższych przepisów zawiera sodę oczyszczoną i/lub ocet spirytusowy. Oba składniki są skuteczne w usuwaniu plam, polerowaniu oraz dezynfekcji.
Soda oczyszczona jest mocno zasadowa (pH 8,1) oraz ma krystaliczna strukturę, dzięki której działa lekko ścierająco, ułatwiając rozpuszczanie plam i nagromadzonych zanieczyszczeń. Ma także właściwości antybakteryjne i usuwające przykre zapachy, dlatego często można ją spotkać w kupnych naturalnych pastach do zębów i dezodorantach.
Ocet ma imponujące właściwości antybakteryjne. W jednym badaniu, ocet okazał się być skuteczny przeciwko kilku szczepom bakterii przenoszonym przez żywność, łącznie z E-coli. Co ciekawe, efekt ten był spotęgowany, kiedy ocet połączono z solą.
Połączenie octu z sodą tworzy naturalną, skuteczną bazę usuwającą plamy i zabijającą bakterie, która nie będzie źródłem dodatkowych toksyn środowiskowych.
8 naturalnych środków czyszczących do samodzielnego zrobienia
Uniwersalny środek czyszczący
Czas wykonania: 5 minut
Ilość: 1 butelka
Używaj do czyszczenia blatów, okien i łazienki.
Przybory:
- 500ml szklana butelka spray (z końcówką do psikania)
Składniki:
- 1 szklanka octu
- 1 szklanka wody
- 3 krople olejku eterycznego z drzewa herbacianego
- 3 krople cytrynowego olejku eterycznego
Wykonanie:
- Połącz wszystkie składniki w szklanej butelce i wymieszaj.
- Psikaj na blaty i inne powierzchnie w razie potrzeby. Ponieważ mikstura może się rozwarstwiać, a składniki oddzielać od siebie, należy przed każdym użyciem wstrząsnąć butelkę.
Środek do czyszczenia prysznica i wanny
Czas wykonania: 5 minut
Ilość: 1 butelka
Zabija zarazki i grzyby.
Przybory:
- 500ml szklana butelka spray (z końcówką do psikania)
Składniki:
- 1 szklanka octu
- 1 szklanka wody
- 3-5 kropli cytrynowego olejku eterycznego
Wykonanie:
- Połącz wszystkie składniki w szklanej butelce i wymieszaj.
- Używaj do czyszczenia wanny i kabiny prysznicowej. Ponieważ mikstura może się rozwarstwiać, a składniki oddzielać od siebie, należy przed każdym użyciem wstrząsnąć butelkę.
Płyn do szyb
Czas wykonania: 5 minut
Ilość: 1 butelka
Używaj do czyszczenia okien i luster.
Przybory:
- 500ml szklana butelka spray (z końcówką do psikania)
- ścierka lub ręcznik papierowy
Składniki:
- 1 szklanka octu
- 1 szklanka wody
Wykonanie:
- Połącz ocet i wodę w butelce.
- Używaj na szklane powierzchnie i okna. Pozostaw roztwór na 30 sekund lub minutę przed starciem go z trudnych plam.
Środek do czyszczenia toalet
Czas wykonania: 10 minut
Ilość: 1 butelka
Używaj do czyszczenia muszli, zamiast środków wybielających.
Przybory:
- duża miska i coś do mieszania
- lejek
- opakowanie z „dziubkiem” po zużytym żelu do WC
Składniki:
- 1/4 szklanki mydła kastylijskiego
- 1/2 szklanki sody oczyszczonej
- 1/4 szklanki nadtlenku wodoru
- 1 szklanka ciepłej wody
- 1/4 szklanki octu
- 10 kropel olejku eterycznego z drzewa herbacianego
Wykonanie:
- Wymieszaj dokładnie wszystkie składniki w dużej misce.
- Przy użyciu lejka, przelej środek do butelki.
- Wyciśnij środek pod rant WC i pozostaw na 10-15 minut przed wyszorowaniem i spłukaniem.
Odświeżacz powietrza
Czas wykonania: 5 minut
Ilość: 1 butelka
Odświeżaj nim powietrze, zamiast używać sklepowych chemicznych sprayów.
Przybory:
- 500ml szklana butelka spray (z końcówką do psikania)
Składniki:
- 1 szklanka wody
- 1 łyżka sody oczyszczonej
- 5-6 kropel grejpfrutowego olejku eterycznego
Wykonanie:
- Połącz składniki w butelce.
- Dobrze potrząśnij, a następnie psikaj, aby odświeżyć powietrze w dowolnym pokoju.
Środek czyszczący piekarnik
Czas wykonania: 10 minut
Ilość: 2 szklanki
Usuwa osady w piekarniku.
Przybory:
- mała miska
Składniki:
- 1/4 szklanki mydła kastylijskiego
- 1 szklanka sody oczyszczonej
- 1/2 szklanki soli gruboziarnistej
- ciepła woda, aby zrobić pastę
- ocet, aby spłukać
Wykonanie:
- Połącz sodę, sól, wodę i mydło kastylijskie, aby stworzyć z nich pastę.
- Nałóż warstwę na wnętrze piekarnika i pozostaw na noc.
- Usuń gąbką i ciepłą wodą. Na koniec, przemyj jeszcze piekarnik octem, aby usunąć ewentualne pozostałości.
Chusteczki dezynfekujące
Czas wykonania: 10 minut
Ilość: 15-20 chusteczek
Te chusteczki dezynfekujące są wielokrotnego użytku, więc nie tworzy się dodatkowych śmieci.
Przybory:
- pusty pojemnik, aby przechowywać chusteczki
- 15-20 kwadratów starej szmatki, np. ścierki kuchennej lub starego Tshirta
Składniki:
- 1 szklanka wody
- 1/4 szklanki octu
- 8 kropel eukaliptusowego olejku eterycznego
- 8 kropel olejku eterycznego z drzewa herbacianego
- 8 kropel cytrynowego olejku eterycznego
Wykonanie:
- Umieść kwadraty ze ścierki w pojemniku.
- Połącz wodę, ocet i olejki eteryczne w misce, następnie wylej na ściereczki.
- Kiedy mikstura już zostanie wchłonięta, używaj ściereczek kiedy potrzebujesz. Zużyte chusteczki po prostu upierz i użyj od nowa.
Środek czyszczący do zmywarki
Czas wykonania: 10 minut
Ilość: 1,5 szklanki
Odśwież swoją zmywarkę przy użyciu tego środka.
Przybory:
- 2 małe szklane pojemniki
Składniki:
- 1 szklanka octu
- 1/2 szklanki sody oczyszczonej
Wykonanie:
- Przygotuj swoją zmywarkę: usuń z niej koszyki na naczynia, wytrzyj zanieczyszczenia wokół odpływu i w szczelinach.
- Włóż z powrotem koszyki i ustaw ocet w jednym z małych pojemników na dolnym poziomie.
- Sodę oczyszczoną w drugim pojemniku umieść na górnym poziomie.
- Włącz zmywarkę. Po zakończeniu programu nie otwieraj jej jeszcze przez 20 minut, aby pozwolić na naturalne czyszczenie parą. Następnie otwórz zmywarkę i przetrzyj ją, aby usunąć ewentualne pozostałości.
Z pewnością wypróbuję chociaż jeden przepis
Zastanawiam się, czy ktoś próbował tych naturalnych środków na większą skalę, np. do czyszczenia całego mieszkania? Myślę o przejściu na naturalne produkty, ale martwię się, czy taki ocet i soda nie będą niszczyć powłok na drogich blatach kuchennych. Ktoś coś może doradzić, jak bezpiecznie dawkować lub używać tych środków?
Od kilku miesięcy stosuję przepis na chusteczki dezynfekujące, bo chciałem uniknąć plastikowych opakowań i chemii w sprayach. Faktycznie u mnie lepiej niż z gotowymi produktami – zapach naturalny, bez podrażnień dróg oddechowych. Ale zauważyłem, że soda i ocet czasem trochę usztywniają tkaniny, więc trzymam się raczej szmatek z bawełny, które łatwo wyprać.
Mam małe dzieci i bardzo obawiałem się używać chemicznych środków czystości. Próbowałem już przepisu na uniwersalny środek czyszczący i działa całkiem dobrze, ale trochę drażni mi nos – chyba przez ocet. Zastanawiam się czy zamiast octu można użyć czegoś mniej intensywnego zapachowo, albo czy komuś udało się złagodzić ten efekt?
Trochę się dziwię, że nikt nie mówi o tym, jak wielkim zagrożeniem dla zdrowia i środowiska są lotne związki organiczne w popularnych środkach chemicznych – ja od lat nie kupuję nic ze sklepu, bo wiem, że to tylko toksyczna przykrywka „czystości”. Polecam wszystkim ten wpis, trzeba edukować ludzi, bo nie każdy zdaje sobie sprawę, że te chemikalia zostają w powietrzu przez długi czas i szkodzą nam i dzieciakom.
Robiłam ostatnio środek do czyszczenia piekarnika – ogólnie czystość faktycznie była lepsza niż z użyciem popularnego żelu, ale ta pasta trzeba było zostawić na całą noc i nie jest to zbyt wygodne. Może ktoś zna sposób, żeby przyspieszyć ten proces? Zależy mi na naturalnym rozwiązaniu, ale bez konieczności całonocnego czekania.
Trochę sceptycznie podchodzę do takich domowych mikstur, bo choć ocet i soda mają swoje zalety, to jednak nie zastąpią profesjonalnych środków dezynfekujących, zwłaszcza tam, gdzie ważna jest pełna eliminacja bakterii i wirusów. Myślę, że nie można za bardzo uogólniać i wszystkiego wrzucać do jednego worka – każdy dom, każda sytuacja wymaga indywidualnego podejścia.